جستاری پیرامون جایگاه زنان در تاریخ پزشکی با رویکردی بر دوره ی قاجار

نویسندگان

الهه باقری

کارشناسی ارشد تاریخ ایران دوره ی اسلامی.

چکیده

تاریخ پزشکی ایران عصر قاجار در اواسط قرن نوزدهم میلادی دست خوش تحولات بسیاری شد. آموزش علم طب به صورت کلاسیک در ایران وجود نداشت؛ اولین مؤسسه ی آموزشی جدید ‏دارالفنون نام داشت. و این برای نخستین بار بود که چنین مدرسه ای در ایران دایر گردید. با ایجاد رشته ی پزشکی و دعوت از متخصصین خارجی به ویژه اتریشی ها، تاریخ پزشکی ایران در مسیر دیگری قرار گرفت. بی شک زن در طول تاریخ چند هزار ساله ی این سرزمین وظایف مهمی را به عهده داشته است که از ‏جمله می توان به تربیت و پرورش نسل های آینده ساز کشور، اشاره نمود. علی رغم نقش مهمی که ‏زنان در جنبه های گوناگون تاریخ به ویژه در عرصه ی اجتماعی برعهده داشته اند متأسفانه در منابع دست اول، کمتر به آن توجه شده است.‏ یکی از حوزه های اجتماعی که زنان به طور فعال و چشمگیر از دیرباز در آن ظاهر شده و از این رهگذر ‏بر بسیاری از حوادث تاریخی تأثیرگذار بوده اند، حوزه ی طب و طبابت است. به گفته ی برخی از پژوهشگران ‏تاریخ تمدن، حرفه ی طبابت از حوزه هایی بوده که ابتدا زنان به دلایل خاص در آن وارد شده و در زمینه ی ‏شناخت بیماری ها و داروهای گیاهی، حرف اول را زده اند. هر چند که در سده های بعد این وظیفه ی زنان تخصصی تر شده و به حوزه های دیگر که در اختیار مردان بود، وارد شده است؛ ولی هیچ گاه به کلی ‏نتوانست از هنرورزی زنان دور بماند. شاید مهم ترین شاخه ی طب که تا سده های متمادی به صورت انحصاری در اختیار زنان ‏باقی ماند، مسایل مربوط به مامایی بوده ‏است.

برای دانلود باید عضویت طلایی داشته باشید

برای دانلود متن کامل این مقاله و بیش از 32 میلیون مقاله دیگر ابتدا ثبت نام کنید

اگر عضو سایت هستید لطفا وارد حساب کاربری خود شوید

منابع مشابه

جایگاه تذکره¬ها در تاریخ¬نگاری دوره¬ی قاجار

تذکره¬نویسی در ایران از سابقه¬ یی دیرینه برخوردار است. اولین تذکره¬ های زبان فارسی با توجه به تذکره ¬های عربی نوشته شده اند و از سبک و روش آن¬ها پیروی کرده¬ اند. ولی نخستین تذکره فارسی موجود تذکره لباب¬ الالباب محمد عوفی است که سند و منبع مهمی برای تذکره ¬های دوره ¬های بعدی بوده است. تذکره¬نویسی در سده¬ی 9 و 10 ه.ق با رشد و پویایی مخصوصی مواجه بود و آثار متعدد با موضوعات متنوع نوشته شد اما اوج ...

15 صفحه اول

اثر بربرین در تنظیم آستروسیتهای Gfap+ ناحیه هیپوکمپ موشهای صحرایی دیابتی شده با استرپتوزوتوسین

Background: Diabetes mellitus increases the risk of central nervous system (CNS) disorders such as stroke, seizures, dementia, and cognitive impairment. Berberine, a natural isoquinolne alkaloid, is reported to exhibit beneficial effect in various neurodegenerative and neuropsychiatric disorders. Moreover astrocytes are proving critical for normal CNS function, and alterations in their activity...

متن کامل

اثر بربرین در تنظیم آستروسیتهای Gfap+ ناحیه هیپوکمپ موشهای صحرایی دیابتی شده با استرپتوزوتوسین

Background: Diabetes mellitus increases the risk of central nervous system (CNS) disorders such as stroke, seizures, dementia, and cognitive impairment. Berberine, a natural isoquinolne alkaloid, is reported to exhibit beneficial effect in various neurodegenerative and neuropsychiatric disorders. Moreover astrocytes are proving critical for normal CNS function, and alterations in their activity...

متن کامل

جستاری بر تاریخ نگاری رسمی زنان در دوره ی پهلوی اول

در آغاز حکومت پهلوی، یکی از شعارها، تغییر شرایط و ارتقای وضعیت زنان برای خروج از زندگی سنتی بود.در همین راستا اقداماتی انجام شد که پرسروصداترین آن ها امریه ی کشف حجاب است.تحصیل دختران و بانوان از مقطع ابتدایی تا سطوح عالی، ایجاد شرایط اشتغال آن ها در خارج از خانه و حضور در اجتماع از دیگر اقداماتی بودند که به اشکال گوناگون از سوی رسانه های دولتی تشویق و تبلیغ می شدند.اهل قلم نیز بیکار ننشستند و ...

متن کامل

تأثیر جایگاه غرب بر قالی‌های دوره قاجار

Despite the fact that many branches of art and craft were affected by the ideas of Western modernity in the Qajar era including painting, architecture, poetry, literature and handicrafts, carpet-weaving art preserved its cultural traditions and mainly represented its traditional motifs and designs. The present paper aims to study the economics and the situation of carpet-weaving in the Qajar er...

متن کامل

منابع من

با ذخیره ی این منبع در منابع من، دسترسی به آن را برای استفاده های بعدی آسان تر کنید


عنوان ژورنال:
تاریخ پزشکی

جلد ۲، شماره ۴، صفحات ۸۵-۱۱۷

کلمات کلیدی

میزبانی شده توسط پلتفرم ابری doprax.com

copyright © 2015-2023